Pedagog szkolny

 

logo zse

pedagog szkolny ZSE - mgr Monika Molińska

pedagog zse

Czujesz, ┼╝e nikt Ci─Ö nie rozumie, jeste┼Ť samotny
Nie potrafisz porozumie─ç si─Ö z nauczycielem
Masz problemy rodzinne, znajdujesz si─Ö w trudnej sytuacji materialnej
Masz problem i nie wiesz jak go rozwi─ůza─ç
Chcesz podzieli─ç si─Ö swoj─ů rado┼Ťci─ů, sukcesem
Chcia┼éby┼Ť z kim┼Ť porozmawia─ç
Chcia┼éby┼Ť pom├│c innym, nie wiesz w jaki spos├│b
Masz ciekawe pomysły, którymi chcesz się podzielić
Musisz wybra─ç kierunek studi├│w, dalsz─ů drog─Ö kszta┼écenia

Przyjd┼║ tak┼╝e z ka┼╝d─ů spraw─ů,

z kt├│r─ů sam nie potrafisz sobie poradzi─ç.

Je┼Ťli nie chcesz lub nie mo┼╝esz osobi┼Ťcie opowiedzie─ç o czym┼Ť trudnym dla Ciebie┬á - napisz na adres┬á

monika-molinska@wp.pl 

Zadania pedagoga szkolnego

Pedagog szkolny to (wg "Encyklopedii pedagogicznej") osoba zatrudniona w szkole w celu uzupe┼éniania, pog┼é─Öbiania i rozszerzania dzia┼éalno┼Ťci dydaktyczno-wychowawczej prowadzonej przez nauczycieli. Definicja ta ustala niejako obszary dzia┼éania i zakresy obowi─ůzk├│w pedagoga szkolnego, ale aby odpowiedzie─ç na zadane w tytule pytanie, nale┼╝y skupi─ç si─Ö na oczekiwaniach jakie w stosunku do niego maj─ů osoby, z kt├│rymi wsp├│┼épracuje.

Czym zajmuje si─Ö pedagog szkolny?

  • Organizuje w szko┼éach i plac├│wkach pomoc psychologiczn─ů i pedagogiczn─ů dla dzieci i m┼éodzie┼╝y, kt├│rej celem jest wspomaganie rozwoju psychicznego i efektywno┼Ťci uczenia si─Ö poprzez pomoc wychowawcom klas i wsp├│┼édzia┼éanie z nauczycielami, rodzicami (opiekunami prawnymi), piel─Ögniark─ů szkoln─ů, organami szko┼éy oraz instytucjami pozaszkolnymi zwracaj─ůc uwag─Ö na przestrzeganie┬ápostanowie┼ä Konwencji Praw Dziecka.
  • Wspiera rodzic├│w i nauczycieli w rozwi─ůzywaniu problem├│w wychowawczych,
  • Podejmuje dzia┼éania profilaktyczno - wychowawcze wynikaj─ůce z programu wychowawczego i profilaktycznego szko┼éy w stosunku do uczni├│w z udzia┼éem rodzic├│w i nauczycieli,
  • Podejmuje dzia┼éania na rzecz organizowania pomocy materialnej uczniom znajduj─ůcym si─Ö w trudnej sytuacji ┼╝yciowej,
  • Pe┼éni funkcj─Ö koordynatora ds. bezpiecze┼ästwa

Ale głównym partnerem w pracy pedagoga szkolnego jest uczeń.

W ramach swojej pracy pedagog szkolny wsp├│┼épracuje z takimi plac├│wkami wspieraj─ůcymi proces dydaktyczno-wychowawczy szko┼éy, jak:

 
  • Poradni─ů Psychologiczno-Pedagogiczn─ů
 
  • Miejskim O┼Ťrodkiem Pomocy Spo┼éecznej
 
  • O┼Ťrodkiem Interwencji Kryzysowej
 
  • Punktem Konsultacyjnym Problem├│w Uzale┼╝nie┼ä
 
  • Poradni─ů Zdrowia Psychicznego
 
  • S─ůdem Rejonowym - Wydzia┼é Rodzinny i Nieletnich
 
  • Komend─ů Powiatow─ů Policji
  • Stra┼╝─ů Miejsk─ů
  • Powiatowym Centrum Pomocy Rodzinie,
  • Miejska Komisj─ů Rozwi─ůzywania Problem├│w Alkoholowych
  • Burs─ů Szkoln─ů
  • Powiatowym Urz─Ödem Pracy

Czego masz prawo oczekiwa─ç decyduj─ůc si─Ö na rozmow─Ö z pedagogiem szkolnym?┬á

  • Ca┼ékowitej dyskrecji,
 
  • ┼╗yczliwej uwagi, niezale┼╝nie od tego z jak─ů spraw─ů zwr├│cisz si─Ö do pedagoga,┬ázostaniesz bardzo uwa┼╝nie wys┼éuchany i na pewno omin─ů Ci─Ö: moralizowanie i krytykowanie,
  • Otrzymasz za to informacj─Ö na temat swojej sytuacji, propozycj─Ö porady oraz pomoc

WA┼╗NE LINKI:

AIDS:

Uzale┼╝nienia:

Przemoc:

WA┼╗NE TELEFONY

 

Instytucje pomocowe na terenie miasta i Powiatu Radomszczańskiego

NIEBIESKA LINIA
Tel:022 668 70 00
linia czynna od poniedzia┼éku do pi─ůtku w godz. 14.00 - 22.00
telefoniczny dy┼╝ur prawnika w pi─ůtki w godz. 18.00-22.00
PORADNIA LECZENIA UZALEŻNIEŃ

Radomsko, ul. Przedborska 39/41, I pi─Ötro, p. 223
tel. 44 685 48 10
czynna od poniedziałku do czwartku w godz. 7.00-20.00 
pi─ůtek┬á w godz. 7.30-15.00
OŚRODEK WSPIERANIA RODZINY

Radomsko, ul. Ko┼Ťciuszki 12a┬á
tel. 44 683 20 03
┼Üwietlice ┼Ťrodowiskowe ÔÇô czynne od poniedzia┼éku do pi─ůtku w godz. 14-18.00
MIEJSKI OŚRODEK POMOCY SPOŁECZNEJ
Radomsko, ul Ko┼Ťciuszki 12a
tel. 0 44 683 28 85
Godziny urz─Ödowania: od poniedzia┼éku do pi─ůtku w godz. 7.30-15.30
we wtorki od 7.30 do 17.00
DZIENNY DOM POMOCY SPOŁECZNEJ
Radomsko, ul. Armii Krajowej 1a
tel. 44 683 40 13
Czynne od poniedziałku do soboty
Poniedzia┼éek- pi─ůtek 7.30-18.00
Sobota: 8.00-16.00
POWIATOWE CENTRUM POMOCY RODZINIE
Radomsko, ul. Piastowska 21
tel. 44 683 44 22 ; 683 20 06
czynne od poniedzia┼éku do pi─ůtku w godz. 7.30-15.30
PORADNIA PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA
Radomsko, ul. Piastowska 21
tel. 44 683 41 14
czynna od poniedzia┼éku do pi─ůtku w godz. 7.30-18.00
PORADNIA ZDROWIA PSYCHICZNEGO

Radomsko, ul. Przedborska 39/41 I pi─Ötro
tel. 44 685 47 87
czynna od poniedzia┼éku do pi─ůtku w godz. 7.30-17.00
KOMENDA POWIATOWA POLICJI W RADOMSKU
Radomsko, ul. Piłsudskiego 56
tel. 44 685 28 11
Pogotowie Policyjne ÔÇô 997
Policyjny telefon zaufania ÔÇô 44 683 56 40
STRA┼╗ MIEJSKA
Radomsko, ul. Ko┼Ťciuszki 10
tel. 44 683 49 29
telefon alarmowy 986-czynny całodobowo
PROKURATURA REJONOWA
Radomsko, ul. Tysi─ůclecia 3
tel. 44 683 47 70
czynna od poniedzia┼éku do pi─ůtku w godz. 8.00-15.00
S─äD REJONOWY
Radomsko, ul. Tysi─ůclecia 3
tel. 44 685 81 00 , 44 685 81 01
czynny od poniedzia┼éku do pi─ůtku w godz. 7.30-15.30
KLUB ABSTYNENCKI ÔÇ×MO┼╗NA INACZEJÔÇŁ
Radomsko, ul. Wyszyńskiego 27
tel. 696 818 045
Klub czynny codziennie w godz. 12.00-20.00

ABSTYNENCKI KLUB WZAJEMNEJ POMOCY ÔÇ×SZANSAÔÇŁ
Radomsko, ul. Jagiellońska 16
tel. 44 683 20 81
Klub czynny: poniedzia┼éki, wtorki, ┼Ťrody, pi─ůtki, niedziele w godz. 17.00-20.00

DUSZPASTERSTWO TRZEŹWOŚCI
przy Parafii Matki Bo┼╝ej Kr├│lowej Polski w Radomsku, ul. Piastowska 45

SPECJALISTYCZNA PORADNIA M┼üODZIE┼╗OWO ÔÇô RODZINNA

im. JANA PAWŁA II
KLASZTOR FRANCISZKANÓW
Radomsko, ul. Narutowicza 3
tel. 601 682 395

CHRZEŚCIJAŃSKIE STOWARZYSZENIE DOBROCZYNNE
Radomsko, ul Kopiec 17;
tel. 44 738 18 16
REGIONALNY O┼ÜRODEK POMOCY┬áSTOWARZYSZENIE POMOCY ÔÇ×PANACEUMÔÇŁ
Regionalny O┼Ťrodek Pomocy w Radomsku
Radomsko, ul. Sucharskiego 45a;
tel. 44 738 18 74; tel. Kom. 508 286 18
plac├│wka czynna 24h
OŚRODEK INTERWENCJI KRYZYSOWEJ DLA KOBIET Z PRZEMOCY

Radomsko, ul. Sucharskiego 45a
tel. 44 738 18 74; tel. Kom. 500 345 030
Stowarzyszenie Komitet na Rzecz Ofiar Przemocy w Rodzinie ÔÇ×MASZ PRAWOÔÇŁ
Radomsko, ul. Sienkiewicza 70 
Adres do korespondencji;
Trzebce 58, 97-525 Wielgomłyny
Email: masz  prawo@poczta.onet.pl

 

┬á┬á┬á GAR┼Ü─ć SPRAWDZONYCH RAD - NOWA SZKO┼üA!

Zosta┼ée┼Ť przyj─Öty. Gratuluj─Ö !!! Widzisz, ┼╝e nie by┼éo to trudne. Naj┼éatwiejsze za Tob─ů. Teraz za to czeka Ci─Ö ci─Ö┼╝ka praca, inne przyjemno┼Ťci oraz moc wra┼╝e┼ä.

 
  • W pierwszym miesi─ůcu nie dostawa┼ée┼Ť jedynek, ale mia┼ée┼Ť du┼╝o klas├│wek sprawdzaj─ůcych Twoje wiadomo┼Ťci. Pozwoli┼éo to nauczycielom zorientowa─ç si─Ö, co ju┼╝ wiesz.
 
  • Musisz nauczy─ç si─Ö uwa┼╝nego s┼éuchania i robienia notatek. Wi─Ökszo┼Ť─ç nauczycieli nie b─Ödzie ju┼╝ dyktowa┼éa. Sam powiniene┼Ť wy┼éapywa─ç rzeczy najwa┼╝niejsze i zapisywa─ç je najlepiej czytelnie i w punktach.
 
  • Nauczyciele b─Öd─ů wymaga─ç od Ciebie wi─Ökszej samodzielno┼Ťci i aktywno┼Ťci. Czeka Ci─Ö du┼╝o wi─Öcej nauki ni┼╝ w gimnazjum.
 
  • Nie b├│j si─Ö pyta─ç, je┼╝eli czego┼Ť nie wiesz. Pami─Ötaj, ┼╝e nie ma g┼éupich pyta┼ä.
 
  • Ucz si─Ö systematycznie, ┼╝eby nie narobi─ç zaleg┼éo┼Ťci, szybko poprawiaj jedynki.
 
  • Picie i palenie nie przysporzy Ci dobrych przyja┼║ni. Teraz taki szpan jest t─Öpiony. Nie jeste┼Ť osob─ů gorsz─ů od innych, ┼╝eby┼Ť w ten spos├│b musia┼é zwraca─ç na siebie uwag─Ö.
 
  • Staraj si─Ö nie sp├│┼║nia─ç na lekcje i b─ůd┼║ kulturalny. Twoje zachowanie w szkole jest tak samo wa┼╝ne, jak oceny.
 
  • Pami─Ötaj, ┼╝e aktywno┼Ť─ç na pocz─ůtku zapewni Ci spok├│j pod koniec roku.
 
  • Staraj si─Ö nie zwraca─ç na siebie uwagi, no┼Ť str├│j czysty, schludny, nie wyzywaj─ůcy.
 
  • Szanuj siebie, nie daj si─Ö poni┼╝a─ç. O pomoc zwracaj si─Ö do wychowawcy lub pedagoga.
 
  • Zdarza si─Ö tak, ┼╝e stare przyja┼║nie ko┼äcz─ů si─Ö w szkole ┼Ťredniej. Nie zra┼╝aj si─Ö tym, szukaj nowych przyjaci├│┼é.
 
  • Dystans mi─Ödzy Tob─ů, a nauczycielem nie jest taki du┼╝y, jak Ci si─Ö wydaje. Staraj si─Ö go zrozumie─ç tak, jak chcia┼éby┼Ť ┼╝eby on zrozumia┼é Ciebie.
 
  • Nie poddawaj si─Ö pierwszym niepowodzeniom. Nie b─ůd┼║ pesymist─ů, my┼Ťl POZYTYWNIE.

JAK UNIKA─ć KONFLIKT├ôW Z RODZICAMI I NIE TYLKO Z RODZICAMI

 
  • Dotrzymuj z┼éo┼╝onych obietnic.
 
  • Wype┼éniaj swoje obowi─ůzki.
 
  • M├│w prawd─Ö.
 
  • Pracuj nad swoim charakterem.
 
  • Panuj nad formami wyra┼╝ania gniewu (staraj si─Ö zachowywa─ç spok├│j).
 
  • Zawsze szukaj porozumienia i nie odwracaj si─Ö od ludzi proponuj─ůcych Ci dialog - rozmawiaj.
 
  • Nie ┼╝a┼éuj swojego czasu dla innych.
 
  • Kiedy co┼Ť zrobi┼ée┼Ť ┼║le lub wyrz─ůdzi┼ée┼Ť komu┼Ť krzywd─Ö, przyznaj si─Ö, przepro┼Ť i napraw.
 
  • Kiedy kto┼Ť wyrz─ůdzi┼é Ci krzywd─Ö, wybaczaj.
 
  • Nie ulegaj zniech─Öceniu, frustracji i poczuciu bezsensu.
 
  • Nie zniech─Öcaj si─Ö poczuciem winy z powodu w┼éasnych niepowodze┼ä i b┼é─Öd├│w.
 
  • Nie pot─Öpiaj ludzi.
 
  • Miej "zdrowe" poczucie humoru. Naucz si─Ö ┼╝artowa─ç z samego siebie.

SAVOIR - VIVRE DLA KA┼╗DEGO - KULTURA DNIA CODZIENNEGO

UPRZEJMO┼Ü─ć

Obowi─ůzuje nas zawsze wsz─Ödzie i wobec ka┼╝dego. Zyskuje nam sympati─Ö i powa┼╝anie w stosunkach mi─Ödzyludzkich, znakomicie u┼éatwia nam ┼╝ycie.
┼Üwiadcz─ů o tym:

  • trzy magiczne s┼éowa: prosz─Ö, dzi─Ökuj─Ö, przepraszam;
  • ┼éagodny ton tzn. zawsze rozmawia─ç ┼éagodnym i ciep┼éym tonem;
  • uwa┼╝ne s┼éuchanie - przypomina nam o tym stare arabskie przys┼éowie "Mamy tylko jedne usta i dwoje uszu".

PUNKTUALNO┼Ü─ć

Zapewnia porz─ůdek w naszym ┼╝yciu i u┼éatwia wzajemne kontakty mi─Ödzyludzkie. Dlatego wszyscy chcemy, aby punktualno┼Ť─ç by┼éa cech─ů wszystkich ludzi.

UŚMIECH

Odzwierciedla on nastr├│j cz┼éowieka, jego stosunek do innych ludzi. U┼Ťmiech jednak u┼Ťmiechowi nie jest r├│wny. Spotykamy si─Ö z u┼Ťmiechem bezczelnym i fa┼észywym, ironicznym i ob┼éudnym. Nie u┼éatwia on kontakt├│w, wr─Öcz przeciwnie - utrudnia je i komplikuje. U┼Ťmiech sprzyja wytworzeniu dobrej atmosfery, ┼éagodzi nieporozumienia, je┼Ťli jest ciep┼éy, przyjacielski, serdeczny i ┼╝yczliwy.

┼╗YCZLIWO┼Ü─ć

Jest niezb─Ödnym elementem w uk┼éadaniu dobrych stosunk├│w mi─Ödzy lud┼║mi. Brak jej uwidocznia si─Ö niemal na ka┼╝dym kroku. ┼╗yczliwo┼Ť─ç to bardzo dobra cecha cz┼éowieka, polega ona na wczuciu si─Ö w sytuacj─Ö innych i ch─Ö─ç okazania pomocy.

DYSKRECJA

Człowiek dyskretny nie wnika w sprawy innych ludzi, gdy jednak zetknie się z nimi, wyczuje, czego nie należy widzieć lub słyszeć i powtarzać innym.

JAK SI─ś PODAJE R─śK─ś ?

Ten symboliczny gest mo┼╝e wyra┼╝a─ç szacunek, przywi─ůzanie, ┼╝yczliwo┼Ť─ç, przyja┼║┼ä, dum─Ö, oboj─Ötno┼Ť─ç, lekcewa┼╝enie. Niekiedy kobieta podaj─ůc m─Ö┼╝czy┼║nie r─Ök─Ö podnosi j─ů zbyt wysoko, wskazuj─ůc w ten spos├│b, ┼╝e oczekuje uca┼éowania. S─ů i tacy m─Ö┼╝czy┼║ni, kt├│rzy nie ca┼éuj─ů kobiety w r─Ök─Ö. I jak w takiej sytuacji poczuje si─Ö kobieta ? A jak m─Ö┼╝czyzna ? Gdy nasi znajomi lub przyjaciele siedz─ů po drugiej stronie, np. sto┼éu, nie wyci─ůgamy r─Öki ponad sto┼éem. W takiej sytuacji przywitanie ograniczamy do skinienia g┼éow─ů. Gdy nasze r─Öce s─ů brudne i nie nadaj─ů si─Ö do podania, grzecznie przepraszamy m├│wi─ůc: "Przepraszam, ale mam brudne r─Öce".

KTO KOMU PIERWSZY PODAJE R─śK─ś?

Kobieta pierwsza podaje rękę mężczyźnie. Starszy podaje rękę młodszemu.

ZASADY UBIORU

Powinien by─ç staranny, dostosowany do pory dnia i okoliczno┼Ťci. ┼Üwiadczy on o zami┼éowaniu do porz─ůdku, estetyki i daje dobre samopoczucie. Jest oznak─ů poszanowania, godno┼Ťci w┼éasnej i innych.

JAK SI─ś UBIERA─ć ?

Wszystkie ubrania powinny by─ç czyste, odprasowane i znajdowa─ç si─Ö w idealnym porz─ůdku. Nie sugerujemy si─Ö wy┼é─ůcznie mod─ů. Przy wyborze ubra┼ä patrzymy na sw├│j wiek, wzrost, kolor sk├│ry, w┼éos├│w itp. Staramy si─Ö dobra─ç ubi├│r do ka┼╝dej okazji. Odpowiednio dobieramy wszystkie dodatki.

JAK ZACHOWA─ć SI─ś PRZY STOLE ?

Zachowanie odpowiedniej kultury przy stole polega na nie sprawianiu brzydkiego, odpychaj─ůcego widoku, niekorzystnie wp┼éywaj─ůcego na podstawowe zmys┼éy cz┼éowieka - wzrok i s┼éuch.
To znaczy, ┼╝e nie powinni┼Ťmy:

  • mlaska─ç;
  • nak┼éada─ç zbyt du┼╝ych porcji na talerz;
  • nabiera─ç sporych k─Ös├│w na widelec;
  • utrzymywa─ç na swoim talerzu nie┼éadu.

WA┼╗NE RADY DOTYCZ─äCE PALENIA

ZDECYDUJ SI─ś RZUCI─ć PALENIE!

Palenie tytoniu jest bardzo niebezpieczne dla zdrowia. O tym fakcie przekonany jest prawie ka┼╝dy cz┼éowiek. Problem w tym, i┼╝ wi─Ökszo┼Ť─ç palaczy nie jest w stanie zapanowa─ç nad w┼éasnym uzale┼╝nieniem. Badania dowodz─ů, i┼╝ temu na┼éogowi ulegaj─ů przede wszystkim ludzie o s┼éabym systemie nerwowym, niezr├│wnowa┼╝one uczuciowo, o osobowo┼Ťci neurotycznej.

Spo┼Ťr├│d tych, kt├│rzy wypalaj─ů w latach uczniowskich dwa pr├│bne papierosy, jedynie 15% udaje si─Ö unikn─ů─ç na┼éogu tytoniowego. Im wcze┼Ťniej (przed 20 rokiem ┼╝ycia) wpada kto┼Ť w na┼é├│g palenia, tym trudniej b─Ödzie z tym uzale┼╝nieniem zerwa─ç.

TOKSYKOLOGIA DYMU TYTONIOWEGO

Biologiczne dzia┼éanie wielu substancji toksycznych i rakotw├│rczych oraz uzale┼╝niaj─ůca (narkotyczna) natura nikotyny zawartej w tytoniu sprawiaj─ů, ┼╝e palenie papieros├│w jest jednym z najwa┼╝niejszych czynnik├│w zagro┼╝enia ludzkiej populacji.

WARTO, BYŚ WIEDZIAŁ, CO PALISZ...

Zanim powstanie papieros, do tytoniu dodaje si─Ö wiele aromat├│w, a tak┼╝e substancji konserwuj─ůcych, cz─Östo o nieznanym, utajnionym przez producent├│w sk┼éadzie chemicznym. Na przyk┼éad specjalne sole powoduj─ů, ┼╝e papieros stale si─Ö tli, amoniak, zmieniaj─ůc pH, biologicznie uaktywnia nikotyn─Ö, cukier i lukrecja poprawiaj─ů smak, a gliceryna d┼éu┼╝ej zachowuje ┼Ťwie┼╝o┼Ť─ç tytoniu. Tak chemicznie ÔÇ×spreparowanyÔÇŁ papieros dostarcza palaczowi substancji uzale┼╝niaj─ůcej ÔÇô nikotyny oraz 4000 innych toksycznych zwi─ůzk├│w chemicznych, w tym 40 substancji o dzia┼éaniu rakotw├│rczym.

Wch┼éanianie dymu tytoniowego zachodzi g┼é├│wnie w uk┼éadzie oddechowym, a tak┼╝e w przewodzie pokarmowym jako rezultat po┼éykania m.in. ┼Ťliny. Sk┼éadniki dymu przenikaj─ů do krwiobiegu i s─ů rozprowadzane po ca┼éym organizmie. Z┼éy wp┼éyw dymu tytoniowego obserwowany jest nie tylko w obr─Öbie jamy ustnej czy p┼éuc, ale tak┼╝e we wszystkich innych narz─ůdach, np. w p─Öcherzu moczowym, trzustce, narz─ůdach rodnych itp. Wykazano r├│wnie┼╝ zaburzenia funkcjonowania narz─ůdu wzroku i uszkodzenia formuj─ůcego si─Ö p┼éodu.

rak płuc

TYTOŃ RUJNUJE TWOJĄ KIESZEŃ

POLACY PUSZCZAJĄ Z DYMEM ROCZNIE 16 MILIARDÓW ZŁOTYCH !

Bank Światowy uważa, że w Polsce państwo wydaje dwa razy więcej na naprawianie szkód zdrowotnych spowodowanych paleniem, niż zarabia na podatku tytoniowym.

PALENIE TO PUSZCZANIE Z DYMEM PIENI─śDZY !

PAPIEROSY TO REZYGNACJA Z WIELU PRZYJEMNOŚCI !

Kupuj─ůc paczk─Ö papieros├│w dziennie, palacz rezygnuje ka┼╝dego roku z:

  • Zakupu 64 ksi─ů┼╝ek,
  • 100 bilet├│w do teatru,
  • 150 bilet├│w do kina,
  • 40 wizyt u kosmetyczki lub fryzjera,,
  • kupna dw├│ch rower├│w g├│rskich,
  • wyjazdu na Wyspy Kanaryjskie.

PALENIE ZABIERA TWÓJ CENNY CZAS !

Wypalenie 1 papierosa to 10-15 minut, a wi─Öc ka┼╝dy palacz traci:

  • ok. 3,5 godziny dziennie,
  • ponad 1200 godzin rocznie,
  • 1000 dni (prawie 3 lata) ze swojego ┼╝ycia ! [je┼╝eli osoba pali przez 20 lat].

WPŁYW PALENIA NA NARZĄDY CZŁOWIEKA

MÓZG:

Wiele przypadk├│w naczyniopochodnego udaru m├│zgu mo┼╝e by─ç wi─ůzanych z wcze┼Ťniejszym paleniem tytoniu. Przyczyn─ů jest tutaj udowodniony wp┼éyw palenia tytoniu na rozw├│j mia┼╝d┼╝ycy naczy┼ä krwiono┼Ťnych. Sporo prac jednocze┼Ťnie przedstawia dowody na to, i┼╝ u palaczy tytoniu rzadziej wyst─Öpuje choroba Parkinsona. Mo┼╝e to jednak by─ç spowodowane faktem, ┼╝e palacze tytoniu nie do┼╝ywaj─ů zazwyczaj wieku, w kt├│rym pojawiaj─ů si─Ö pierwsze objawy choroby Parkinsona.

SERCE I NACZYNIA KRWIONOŚNE:

U m─Ö┼╝czyzn, kt├│rzy zacz─Öli pali─ç przed 15 rokiem ┼╝ycia i palili 15 - 24 papieros├│w dziennie, ryzyko wyst─ůpienia choroby wie┼äcowej jest 10 - krotnie wi─Öksze. Palacze tytoniu dwukrotnie cz─Ö┼Ťciej ni┼╝ niepal─ůcy umieraj─ů na zawa┼é mi─Ö┼Ťnia sercowego. Tak┼╝e u os├│b niepal─ůcych, ale wdychaj─ůcych dym ulatniaj─ůcy si─Ö z ognika papierosa (tzw. boczny strumie┼ä) w istotny spos├│b wzrasta ryzyko chor├│b serca i p┼éuc (tzw. palacze bierni).

PŁUCA:

Palacze tytoniu 20-krotnie cz─Ö┼Ťciej umieraj─ů z powodu rozedmy p┼éuc i przewlek┼éego zapalenia oskrzeli (PZO) ni┼╝ osoby niepal─ůce. W┼Ťr├│d 10 chorych na raka p┼éuc 9 pali┼éo papierosy. Palenie tytoniu wykazuje istotny zwi─ůzek i w du┼╝ym stopniu zwi─Öksza ryzyko wyst─ůpienia wszystkich g┼é├│wnych typ├│w histologicznymi raka p┼éuc, jakkolwiek w przypadku raka gruczo┼éowego ryzyko to jest relatywnie ni┼╝sze ni┼╝ przy innych typach histologicznych raka. Ryzyko wyst─ůpienia raka p┼éuc w znacz─ůcy spos├│b ro┼Ťnie wraz z d┼éugo┼Ťci─ů okresu palenia tytoniu dla wszystkich typ├│w raka p┼éuc. Istniej─ů dowody na to, i┼╝ palenie tytoniu jest jednym z istotniejszych czynnik├│w usposabiaj─ůcych do wyst─ůpienia gru┼║licy uk┼éadu oddechowego.

NERKI I P─śCHERZ MOCZOWY:

Istnieje udowodniony zwi─ůzek pomi─Ödzy paleniem tytoniu a zapadalno┼Ťci─ů na raka p─Öcherza moczowego i nerki. Ryzyko wyst─ůpienia raka p─Öcherza moczowego u palaczy jest przeci─Ötnie 5 razy wi─Öksze ni┼╝ u os├│b niepal─ůcych i zale┼╝y od ilo┼Ťci wypalanych papieros├│w. Przy czym to podwy┼╝szone ryzyko w stosunku do pal─ůcych kobiet jest relatywnie ni┼╝ u m─Ö┼╝czyzn, ale r├│┼╝nica ta mo┼╝e wynika─ç z mniejszej ilo┼Ťci pal─ůcych kobiet w stosunku do pal─ůcych m─Ö┼╝czyzn. W niekt├│rych badaniach a┼╝ 50% przypadk├│w raka p─Öcherza moczowego u m─Ö┼╝czyzn i 25% u kobiet by┼éo zwi─ůzanych z paleniem tytoniu. Niekt├│re z bada┼ä wykaza┼éy ponadto wi─Öksz─ů zapadalno┼Ť─ç na raka gruczo┼éowego nerki (adenocarcinoma) u palaczy tytoniu w por├│wnaniu do os├│b niepal─ůcych.

ŻOŁĄDEK I DWUNASTNICA:

Palenie tytoniu pe┼éni istotn─ů rol─Ö w powstawaniu zar├│wno wrzodu ┼╝o┼é─ůdka jak i dwunastnicy. Prowadzone badania naukowe wykaza┼éy istotn─ů dodatni─ů zale┼╝no┼Ť─ç pomi─Ödzy czasem palenia tytoniu a pojawieniem si─Ö ww. chor├│b. Ryzyko wyst─ůpienia raka ┼╝o┼é─ůdka jest wy┼╝sze u palaczy tytoniu o oko┼éo 1,5 razy.

JELITA:

Oczywi┼Ťcie nie mo┼╝na powiedzie─ç, i┼╝ bezpo┼Ťredni─ů przyczyn─ů powstawania przepukliny pachwinowej jest palenie tytoniu. Istnieje jednak zwi─ůzek pomi─Ödzy wyst─Öpowaniem przepukliny a silnym kaszlem, towarzysz─ůcym przewlek┼éemu zapaleniu oskrzeli. Przyczyn─ů przewlek┼éego zapalenia oskrzeli jest natomiast w wielu przypadkach w┼éa┼Ťnie palenie tytoniu.

TYTONIOWA TWARZ:

Palenie tytoniu nie tylko nara┼╝a nas na utrat─Ö zdrowia, ale i pogarsza wygl─ůd sk├│ry. Wcze┼Ťniej wyst─Öpuj─ů zmarszczki, op├│┼║nia si─Ö gojenie ran, zaostrza stan wielu schorze┼ä sk├│ry (np. tr─ůdzika oraz ┼éuszczycy). Pierwsze zmiany na sk├│rze palaczek opisane zosta┼éy ju┼╝ w 1856 roku. Dzisiaj dermatolodzy m├│wi─ů o "tytoniowej twarzy" - ┼éatwej do rozpoznania ju┼╝ na pierwszy rzut oka.

Mechanizm działania palenia tytoniu na skórę twarzy

Na skutek przenikania do sk├│ry substancji zawartych w dymie obni┼╝a si─Ö zawarto┼Ť─ç witamin A, C i E. Tymczasem te w┼éa┼Ťnie witaminy w┼Ťr├│d rozlicznych zada┼ä, jakie maj─ů do spe┼énienia, chroni─ů sk├│r─Ö przed szkodliwym dzia┼éaniem wolnych rodnik├│w. Bez tych wa┼╝nych utleniaczy sk├│ra traci elastyczno┼Ť─ç i malej─ů szanse na jej regeneracj─Ö. Dym mo┼╝e obni┼╝a─ç poziom estrogen├│w, a przez to wp┼éywa─ç na wysuszenie sk├│ry, w kt├│rej drastycznie zmniejsza si─Ö ilo┼Ť─ç w┼é├│kien kolagenowych. Te wszystkie procesy prowadz─ů do powstawania przedwczesnych zmarszczek i pog┼é─Öbiania ju┼╝ istniej─ůcych. To dotyczy tak┼╝e m─Ö┼╝czyzn, ale u kobiet zmiany maj─ů gwa┼étowniejszy przebieg i s─ů bardziej widoczne. Zapalenie papierosa skraca skurcz naczy┼ä krwiono┼Ťnych, a kurczenie naczy┼ä ogranicza dop┼éyw do nich sk┼éadnik├│w od┼╝ywczych. Nawet, je┼╝eli organizm ma ich pod dostatkiem, to "zas┼éona dymna" nie pozwoli na maksymalne ich wykorzystanie. Trzy schorzenia sk├│ry: tr─ůdzik m┼éodzie┼äczy, tr─ůdzik r├│┼╝owaty, ┼éuszczyca bardzo lubi─ů sk┼éadniki dymu tytoniowego.

DOBRY POW├ôD, BY RZUCI─ć PALENIE ÔÇô TWOJE ZDROWIE

  1. Pal─ůc papierosy, szybciej si─Ö zestarzejesz. Zwi─Ökszasz prawdopodobie┼ästwo wcze┼Ťniejszej menopauzy i osteoporozy. Twoja sk├│ra szybciej si─Ö zestarzeje i pokryje zmarszczkami. Proces ten mo┼╝e si─Ö rozpocz─ů─ç ju┼╝ w wieku 30 lat.
  2. Palenie papieros├│w b─Ödzie zawsze przeszkod─ů w osi─ůgni─Öciu ┼éadnego wygl─ůdu. Z powodu palenia Twoje z─Öby pokryj─ů si─Ö kamieniem, palce b─Öd─ů ┼╝├│┼éte, a oddech nie┼Ťwie┼╝y. Najlepsze perfumy nie zabij─ů zapachu tytoniu.
  3. Je┼╝eli palisz papierosy i jednocze┼Ťnie stosujesz pigu┼éki antykoncepcyjne, zwi─Ökszasz ryzyko choroby serca i chor├│b zakrzepowo-zatorowych, w tym udaru m├│zgu. Ryzyko to zwi─Öksza si─Ö w wraz z wiekiem. Je┼Ťli jeste┼Ť po trzydziestce, palisz papierosy i stosujesz pigu┼éki antykoncepcyjne, takie ryzyko jest bardzo du┼╝e.
  4. Pal─ůc papierosy, nara┼╝asz si─Ö na raka p┼éuc i 13 innych lokalizacji nowotworowych oraz dolegliwo┼Ťci zdrowotnych, takich jak: przewlek┼ée zapalenia oskrzeli prowadz─ůcego do rozedmy p┼éuc, mia┼╝d┼╝ycy naczy┼ä prowadz─ůcej do zawa┼éu serca, wrzod├│w ┼╝o┼é─ůdka.
  5. Palenie papieros├│w zwi─Öksza stres. Stres to zesp├│┼é reakcji psychicznych, jakie zachodz─ů w Twoim organizmie ÔÇô zwi─Öksza si─Ö tempo pracy serca, wzrasta ci┼Ťnienie krwi. Palenie wp┼éywa na obydwa te czynniki.
  6. Mo┼╝esz mie─ç sk┼éonno┼Ťci do kaszlu i kr├│tkiego oddechu. Pal─ůc papierosy jeste┼Ť bardziej podatny na przezi─Öbienie.
  7. Pal─ůc du┼╝o papieros├│w, niszczysz swoje zdrowie. Pami─Ötaj, nie ma ÔÇ×bezpiecznejÔÇŁ liczby wypalanych papieros├│w. Nawet jeden papieros przyspiesza bicie Twojego serca, zwi─Öksza ci┼Ťnienie t─Ötnicze krwi, obni┼╝a temperatur─Ö palc├│w Twoich r─ůk i n├│g. Ka┼╝dy wypalony papieros niszczy Twoje zdrowie i skraca ┼╝ycie.

Anoreksja i bulimia ÔÇô epidemia XXI wieku?

Ka┼╝da epoka ma swoje kanony mody, zw┼éaszcza kobiecej. By┼éy czasy lansuj─ůce kobiety o obfitych kszta┼étach, kt├│re dzi┼Ť uchodzi┼éyby zapewne za grube. By┼éy te┼╝ okresy preferuj─ůce pe┼éniejsze kobiece kszta┼éty.

Niew─ůtpliwie czasy wsp├│┼éczesne ho┼éduj─ů typom kobiety szczup┼éej. Uosobieniem kanonu urody kobiecej s─ů pi─Ökne, niemal chude, modelki. Typ szczup┼éej sylwetki lansuje r├│wnie┼╝ przemys┼é odzie┼╝owy. Produkowane ubiory s─ů obcis┼ée, bardzo dopasowane do cia┼éa, ods┼éaniaj─ůce wiele jego partii (tzw. go┼ée brzuszki), podkre┼Ťlaj─ůce szczup┼éo┼Ť─ç sylwetki. W prasie, szczeg├│lnie tej ch─Ötnie czytanej przez kobiety czy nastolatki, obok licznych zdj─Ö─ç wzi─Ötych modelek pojawiaj─ů si─Ö reklamy "cudownych" ┼Ťrodk├│w wyszczuplaj─ůcych (m.in. tabletki, herbatki, lekarstwa, ma┼Ťci), kt├│rych stosowanie ma przynie┼Ť─ç efekt w postaci upodobnienia si─Ö do zamieszczonego obok wzoru pi─Ökna. Reklamy podkre┼Ťlaj─ů te┼╝ zwi─ůzek szczup┼éej sylwetki z karier─ů zawodow─ů, powodzeniem w sytuacjach spo┼éecznych czy zadowoleniem w ┼╝yciu osobistym, uczuciowym. W ten spos├│b szczup┼éa kobieca sylwetka zostaje uto┼╝samiona z powodzeniem i dobrobytem, a odchudzanie mo┼╝e sta─ç si─Ö sposobem osi─ůgni─Öcia szcz─Ö┼Ťcia. Opr├│cz d─ů┼╝enia do spe┼énienia spo┼éecznych oczekiwa┼ä dotycz─ůcych wygl─ůdu kobiety pojawiaj─ů si─Ö inne przyczyny odchudzania. Dziewczyny zaczynaj─ů si─Ö odchudza─ç po jakiej┼Ť krytycznej uwadze wypowiedzianej przez kogo┼Ť z otoczenia na temat ich wygl─ůdu, czasem po zako┼äczeniu diety zaleconej przez lekarza czy jakich┼Ť traumatycznych przej┼Ťciach. Zdarza si─Ö te┼╝, ┼╝e przy┼é─ůczaj─ů si─Ö do kogo┼Ť, kto si─Ö odchudza. Nie dziwi─ů w zwi─ůzku z powy┼╝szym wyniki bada┼ä wskazuj─ůce, ┼╝e co druga dziewczyna odchudza si─Ö, odchudza┼éa si─Ö w przesz┼éo┼Ťci lub ma to zamiar zrobi─ç.

Odchudzaj─ůcym si─Ö dziewczynom, kt├│re czasem drastycznie ograniczaj─ů jedzenie, towarzysz─ů cz─Östo s─ůdy poznawcze, m├│wi─ůce, ┼╝e: "nadwaga jest oznak─ů pora┼╝ki ┼╝yciowej, a szczup┼éo┼Ť─ç ┼Ťwiadczy o sukcesie", "trzeba by─ç szczup┼é─ů, ┼╝eby by─ç szcz─Ö┼Ťliw─ů i atrakcyjn─ů", "je┼Ťli b─Öd─Ö szczup┼éa, inni b─Öd─ů mnie kochali i podziwiali". Pojawia si─Ö w tym momencie jednak pewien paradoks. Ot├│┼╝ jedzenie spe┼énia wiele podstawowych funkcji. Nie tylko chodzi przy tym o utrzymanie organizmu i dostarczenie mu energii do ┼╝ycia. Jedz─ůc radzimy sobie ze stresem, smutkiem, pocieszamy si─Ö. W ┼╝yciu codziennym karmienie mo┼╝e by─ç sposobem wyra┼╝ania mi┼éo┼Ťci i troski, wi─Özi i blisko┼Ťci. Wsp├│lne spo┼╝ywanie posi┼ék├│w zacie┼Ťnia te┼╝ wi─Özi spo┼éeczne.

ANOREKSJA

Kiedy odchudzanie si─Ö jest chorob─ů ?

W nie chorobowej sytuacji wahania wagi u osoby odchudzaj─ůcej si─Ö nie zagra┼╝aj─ů zdrowiu, a koncentracja na jedzeniu nie przeszkadza w realizacji zamierze┼ä ┼╝yciowych. Po osi─ůgni─Öciu za┼Ť zamierzonej wagi osoby te przestaj─ů si─Ö odchudza─ç.

Niekt├│re osoby odchudzaj─ůce si─Ö i trac─ů jednak kontrol─Ö nad zachowaniami zwi─ůzanymi z jedzeniem oraz skutkami odchudzania. Docelowa waga cia┼éa zaczyna by─ç wtedy ci─ůgle przesuwana w d├│┼é pomimo coraz wi─Ökszego spadku wagi sylwetka jest spostrzegana jako wci─ů┼╝ niewystarczaj─ůco szczup┼éa. Utrzymuje si─Ö przy tym przekonanie, ┼╝e odchudzaj─ůca si─Ö panuje nad swoim jedzeniem i wag─ů. W rzeczywisto┼Ťci coraz trudniej jest jej wr├│ci─ç do normalnego jedzenia i normalnej wagi. Pojawia si─Ö te┼╝ przera┼╝enie i paniczny l─Ök na my┼Ťl o przytyciu nawet kilku gram├│w.

Ten moment, kiedy realnej utracie kontroli nad swoim od┼╝ywianiem i wag─ů towarzyszy silne subiektywne przekonanie o posiadaniu takiej kontroli, stanowi pocz─ůtek ci─Ö┼╝kiej, podst─Öpnej, paradoksalnej i nierzadko ┼Ťmiertelnej choroby, jak─ů jest anoreksja, czyli jad┼éowstr─Öt psychiczny.

Objawy anoreksji:

  1. Spadek masy cia┼éa o co najmniej 15% wagi oczekiwanej w stosunku do wieku i wzrostu ÔÇô masa cia┼éa spada czasem u chorych nawet poni┼╝ej 30 kg. Niska waga jest osi─ůgana poprzez coraz wi─Öksze ograniczenia w przyjmowaniu pokarm├│w. Odczuwany g┼é├│d chore staraj─ů si─Ö pokona─ç poprzez taka organizacj─Ö dnia, kt├│ra pomo┼╝e zapomnie─ç o jedzeniu. Podejmuj─ů w zwi─ůzku z tym wiele zaj─Ö─ç, intensywnie si─Ö ucz─ů, czasem przez wiele godzin wykonuj─ů ─çwiczenia fizyczne. S─ů og├│lnie nadaktywne.
  2. Silny l─Ök przed przytyciem mimo znacznej niedowagi ÔÇô silny l─Ök przed przytyciem powoduje, ┼╝e chore podejmuj─ů walk─Ö na ┼Ťmier─ç i ┼╝ycie z ka┼╝dym k─Ösem pokarmu. Ustawicznie spieraj─ů si─Ö ┼╝e porcje jedzenia s─ů zbyt du┼╝e. Dziel─ů je na cz─Ö┼Ťci. Staraj─ů si─Ö je┼Ť─ç w samotno┼Ťci, aby m├│c np. jedzenie gdzie┼Ť schowa─ç. Jedzenie obrasta w wiele dziwacznych rytua┼é├│w.
  3. Zaburzony spos├│b, w jaki do┼Ťwiadczane s─ů waga i kszta┼ét cia┼éa ÔÇô osoby cierpi─ůce na anoreksj─Ö potrafi─ů prawid┼éowo oceni─ç wag─Ö i kszta┼ét cia┼éa innych, zw┼éaszcza innych chorych. W stosunku do siebie samych, mimo czasem drastycznego wychudzenia, maj─ů silne poczucie bycia zbyt grub─ů.
  4. Nieobecno┼Ť─ç przynajmniej trzech cykl├│w menstruacyjnych ÔÇô ustanie cykl├│w miesi─ůczkowych w przebiegu choroby spowodowane jest procesem zanikowym jajnik├│w oraz nieprawid┼éowo┼Ťciami w funkcjonowaniu uk┼éadu podwzg├│rzowo-przysadkowego.

Pocz─ůtek anoreksji jest zazwyczaj powolny. Im choroba trwa d┼éu┼╝ej, tym intensywno┼Ť─ç odchudzania zwi─Öksza si─Ö. Z czasem chore przestaj─ů odczuwa─ç g┼é├│d. Przestaj─ů te┼╝ w og├│le odbiera─ç bod┼║ce p┼éyn─ůce z cia┼éa lub odbieraj─ů je w spos├│b zniekszta┼écony, inaczej ni┼╝ osoby zdrowe, np. mimo czasem kra┼äcowego wychudzenia czuj─ů si─Ö grube, szczeg├│lnie w okolicach brzucha i na udach. Dla chorych odmowa jedzenia stanowi podstaw─Ö poczucia w┼éasnej warto┼Ťci, si┼éy i panowania nad cia┼éem, rzeczywisto┼Ťci─ů oraz innymi lud┼║mi, zapewnia poczucie sta┼éo┼Ťci i bezpiecze┼ästwa. Pojawia si─Ö uczucie dumy i euforii, p┼éyn─ůce ze zwyci─Östwa nad potrzebami cia┼éa i z powstrzymywania jego biologicznego rozwoju. Siln─ů satysfakcj─Ö przynosi ustawiczne d─ů┼╝enie do osi─ůgni─Öcia wymarzonej wagi cia┼éa i ci─ůg┼éego wyznaczania nowej wagi idealnej.

Konsekwencje anoreksji:

  1. Biologiczne:
    • zaburzenia rytmu serca, spadek t─Ötna nawet do 40 uderze┼ä na minut─Ö,
    • odwodnienie, zaburzenie pracy nerek, obecno┼Ť─ç acetonu w moczu,
    • spadek poziomu potasu, kt├│ry ma wp┼éyw na prac─Ö serca,
    • zwi─Ökszona sk┼éonno┼Ť─ç do siniak├│w w wyniku uraz├│w,
    • obni┼╝enie ci┼Ťnienia krwi i sk┼éonno┼Ť─ç do omdle┼ä,
    • os┼éabienie,
    • zimne i dr─Ötwiej─ůce r─Öce i stopy, sta┼ée uczucie zimna,
    • zaburzenia snu - bezsenno┼Ť─ç w nocy, senno┼Ť─ç w dzie┼ä,
    • zawroty i b├│le g┼éowy
    • osteoporoza prowadz─ůca do z┼éama┼ä, najcz─Ö┼Ťciej ko┼äczyn,
    • delikatny meszek pokrywaj─ůcy cia┼éo, chroni─ůcy przed utrat─ů ciep┼éa na skutek zmniejszenia warstwy tkanki t┼éuszczowej.
  2. Psychospołeczne:
    • silny l─Ök przed utrat─ů kontroli nad jedzeniem, a przez to nad w┼éasnym ┼╝yciem,
    • odwodnienie, zaburzenie pracy nerek, obecno┼Ť─ç acetonu w moczu,
    • cz─Östo depresja i zwi─ůzany z ni─ů l─Ök, smutek, poczucie beznadziejno┼Ťci,
    • zdarzaj─ů si─Ö pr├│by samob├│jcze,
    • brak zainteresowa┼ä (w zwi─ůzku z ich zaw─Ö┼╝eniem do spraw od┼╝ywiania),
    • ograniczenie, a w ko┼äcu zerwanie kontakt├│w z otoczeniem (przyjaciele, znajomi),
    • nieumiej─Ötno┼Ť─ç rozpoznawania sygna┼é├│w p┼éyn─ůcych z cia┼éa,
    • op├│┼║nienie (zahamowanie) procesu dojrzewania i usamodzielniania si─Ö.

Czynniki sprzyjaj─ůce zachorowaniu na anoreksj─Ö:

  1. osobowo┼Ťciowe:
    • sk┼éonno┼Ť─ç do spe┼éniania oczekiwa┼ä innych ludzi (tzw. idealne dzieci),
    • perfekcjonizm w wype┼énianiu cudzych oczekiwa┼ä przy jednoczesnym ma┼éym liczeniu si─Ö z w┼éasnymi potrzebami, uczuciami, pragnieniami,
    • bardzo du┼╝a potrzeba akceptacji i uznania ze strony innych os├│b,
    • odczuwanie zadowolenia czy dumy z siebie tylko wtedy, gdy inni s─ů z nich zadowoleni,
  2. Rodzinne:
    • rodzice s─ů emocjonalnie oddaleni od siebie,
    • niski jest poziom ujawnianych uczu─ç w rodzinie
    • sztywne s─ů relacje wewn─ůtrzrodzinne,
    • rozbudzone s─ů nadmiernie aspiracje u dziecka,
    • brak w rodzinie wypracowanych sposob├│w rozwi─ůzywania konflikt├│w,

BULIMIA

Jest nast─Öpstwem zaburzenia od┼╝ywiania, w kt├│rym kwesti─ů istotn─ů jest kszta┼ét i waga cia┼éa. Zaczyna si─Ö zwykle od epizodu odchudzania. Niekt├│re osoby chore na bulimi─Ö chorowa┼éy wcze┼Ťniej na anoreksj─Ö.

Choroba przejawia si─Ö w:

  1. nawracaj─ůcych epizodach objadania si─Ö o charakterystycznym przebiegu, kt├│re wyst─Öpuj─ů przynajmniej dwa razy w tygodniu przez okres trzech miesi─Öcy.
  2. zachowaniach wsp├│┼éwyst─Öpuj─ůcych z powy┼╝szymi, a maj─ůcych na celu zapobieganie wzrostowi masy cia┼éa podczas napad├│w objadania si─Ö (prowokowanie wymiot├│w, nadu┼╝ywanie ┼Ťrodk├│w przeczyszczaj─ůcych, g┼éodzenie si─Ö, poddawanie si─Ö intensywnym ─çwiczeniom fizycznym).
  3. nadmiernym uzależnieniu samooceny od kształtów i wagi ciała.

W czasie jednego napadu ob┼╝arstwa osoba chora potrafi wch┼éon─ů─ç ilo┼Ť─ç jedzenia, nawet w postaci nie przetworzonej, kt├│ra starczy┼éaby do wykarmienia w ci─ůgu dnia kilku os├│b. Przyswojona wtedy ilo┼Ť─ç kalorii wynosi nawet 30 - 40 tysi─Öcy, przy dziennym zapotrzebowaniu rz─Ödu 2,5 - 3 tysi─Öcy. Gwa┼étowna potrzeba jedzenia zwykle pojawia si─Ö nagle, najcz─Ö┼Ťciej, gdy dziewczyna nudzi si─Ö lub denerwuje, jest spi─Öta, czuje si─Ö samotna, przygn─Öbiona, opuszczona. Napadom ob┼╝arstwa towarzysz─ů negatywne emocje w postaci poczucia braku kontroli nad jedzeniem oraz niemo┼╝no┼Ť─ç jego przerwania. Pojawia si─Ö te┼╝ uczucie wstydu, rozpaczy, bezradno┼Ťci, a czasem my┼Ťli i pr├│by samob├│jcze. Objadanie si─Ö powoduje silny l─Ök przed przytyciem oraz drastyczne obni┼╝enie samooceny. W zwi─ůzku z powy┼╝szym chore staraj─ů si─Ö pozby─ç zjedzonego pokarmu, prowokuj─ůc wymioty, stosuj─ůc g┼éod├│wki, za┼╝ywaj─ůc ┼Ťrodki przeczyszczaj─ůce lub odwadniaj─ůce. Eliminowanie spo┼╝ytego w nadmiarze pokarmu powoduje jednak, ┼╝e chore objadaj─ů si─Ö coraz bardziej i coraz cz─Ö┼Ťciej. Doprowadzaj─ů w ten spos├│b do stanu zbli┼╝onego do uzale┼╝nienia. Ich ┼╝ycie ca┼ékowicie podporz─ůdkowane jedzeniu przypomina ┼╝ycie os├│b uzale┼╝nionych od alkoholu. Bulimia ma przebieg powolny i chore cz─Östo d┼éugo, nawet latami, ukrywaj─ů j─ů przed otoczeniem. Naprzemienne sekwencje przejadania si─Ö i eliminowania r├│┼╝nymi sposobami zjedzonych pokarm├│w powoduj─ů, ┼╝e waga cia┼éa utrzymuje si─Ö mniej wi─Öcej w normie.

Czynniki sprzyjaj─ůce zachorowaniu na bulimi─Ö:

  1. Osobowo┼Ťciowe:
    • samoocena uzale┼╝niona od s─ůd├│w innych, zw┼éaszcza wa┼╝nych os├│b,
    • nadmierna sk┼éonno┼Ť─ç do spe┼éniania oczekiwa┼ä innych ludzi,
    • sk┼éonno┼Ť─ç do perfekcjonizmu,
    • przyjmowanie ka┼╝dej krytycznej uwagi na sw├│j temat jako ┼╝yciowej pora┼╝ki, a najmniejszego niepowodzenia jako ┼╝yciowej kl─Öski,
    • cz─Öste zmiany nastroju, niestabilno┼Ť─ç emocjonalna,
  2. Rodzinne:
    • atmosfera napi─Ö─ç i nieporozumie┼ä w rodzinie,
    • cz─Öste nag┼ée konflikty o rzeczy b┼éahe,
    • spory rodzinne nigdy nie s─ů rozwi─ůzywane,
    • nastroje wa┼╝nych dla dziecka os├│b s─ů zmienne i trudne do przewidzenia,
    • metody wychowawcze stosowane przez rodzic├│w ÔÇô r├│┼╝ne,
    • rodzina nie stwarza poczucia bezpiecze┼ästwa,
    • rodzice cz─Östo s─ů w otwartym konflikcie,
    • rodzin─Ö cechuj─ů brak sta┼éo┼Ťci i stabilno┼Ťci,
    • system rodzinny utrudnia dzieciom uzyskanie autonomii,

Nast─Öpstwa bulimii:

  1. Biologiczne:
    • b├│le g┼éowy, mi─Ö┼Ťni, gard┼éa,
    • os┼éabienie,
    • biegunki i zaparcia wynikaj─ůce z nadu┼╝ywania ┼Ťrodk├│w przeczyszczaj─ůcych,
    • rozst─Öpy sk├│rne wynikaj─ůce z waha┼ä wagi,
    • powi─Ökszenie ┼Ťlinianek przyusznych (tzw. twarz chomika),
    • uszkodzenia szkliwa z─Öb├│w w wyniku oddzia┼éywania kwasu solnego z ┼╝o┼é─ůdka,
    • uszkodzenia tylnej ┼Ťciany gard┼éa i prze┼éyku,
    • wiotko┼Ť─ç ┼╝o┼é─ůdka,
    • zaburzenia metaboliczne (wahania poziomu potasu, wapnia, chloru oraz niedobory witamin).
  2. Psychospołeczne:
    • pog┼é─Öbienie niskiej samooceny,
    • depresja i znaczne zagro┼╝enie samob├│jstwem,
    • poczucie braku kontroli nad w┼éasnym ┼╝yciem,
    • du┼╝a labilno┼Ť─ç emocjonalna,
    • koncentracja na sprawach zwi─ůzanych z jedzeniem,
    • psychiczne uzale┼╝nienie od wymiot├│w, ┼Ťrodk├│w przeczyszczaj─ůcych lub odwadniaj─ůcych.

Zar├│wno na anoreksj─Ö, jak i bulimi─Ö, choruj─ů osoby m┼éode, najcz─Ö┼Ťciej mi─Ödzy 13 a 18 rokiem ┼╝ycia. W ogromnej wi─Ökszo┼Ťci s─ů to dziewcz─Öta i m┼éode kobiety. Zapadalno┼Ť─ç na t─Ö chorob─Ö ch┼éopc├│w i m┼éodych m─Ö┼╝czyzn jest niepor├│wnywalnie rzadsza.

Choroba pojawia si─Ö najcz─Ö┼Ťciej w okresie adolescencji, czyli w czasie, kiedy intensywnej zmianie podlega wygl─ůd fizyczny, a przekszta┼éceniu ulegaj─ů relacje m┼éodego cz┼éowieka z innymi lud┼║mi w obr─Öbie systemu rodzinnego oraz w szerszym kontek┼Ťcie spo┼éecznym. W okresie tym u zdrowych os├│b trwa proces kszta┼étowania si─Ö poczucia to┼╝samo┼Ťci psychoseksualnej oraz uniezale┼╝nienia si─Ö od rodzic├│w (separacja). Pojawienie si─Ö zaburze┼ä od┼╝ywiania powoduje, ┼╝e osoby chore i ich rodziny nie podejmuj─ů zada┼ä wynikaj─ůcych z okresu rozwojowego. Choroba zast─Öpuje dorastanie, op├│┼║nia lub uniemo┼╝liwia osi─ůgni─Öcie dojrza┼éo┼Ťci emocjonalnej i spo┼éecznej.

Anoreksja i bulimia s─ů chorobami, kt├│re maj─ů swoje konsekwencje biologiczne, psychiczne i spo┼éeczne. Wymagaj─ů leczenia, cz─Östo interdyscyplinarnego (psychiatra, psycholog, endokrynolog). Niepodj─Öcie leczenia mo┼╝e mie─ç powa┼╝ne nast─Öpstwa, a w przypadku anoreksji prowadzi do ┼Ťmierci.

┼Üci─ůga dla ucznia, czyli co robi─ç gdy widzisz, ┼╝e kto┼Ť ma problemy z narkotykami

Jak rozpozna─ç kogo┼Ť, kto bierze?

Czasami kto┼Ť z Twoich koleg├│w czy kole┼╝anek zachowuje si─Ö i wygl─ůda "dziwnie" np.:

  • ma zw─Ö┼╝one lub bardzo szerokie ┼║renice (nie zmieniaj─ůce swojej wielko┼Ťci pod wp┼éywem ┼Ťwiat┼éa);
  • ma przekrwione lub szkliste oczy;
  • ma problemy z poruszaniem si─Ö, nie utrzymuje r├│wnowagi, przewraca si─Ö;
  • ma napady nienaturalnej weso┼éo┼Ťci lub jest bardzo ospa┼éy;
  • m├│wi niewyra┼║nie, be┼ékotliwie lub ma s┼éowotok;
  • ma przywidzenia;
  • czu─ç od niego zapach: kleju, rozpuszczalnik├│w, acetonu, alkoholu, s┼éodkawy zapach przypominaj─ůcy palone zio┼éa.

Kilka z tych objaw├│w wyst─Öpuj─ůcych jednocze┼Ťnie mo┼╝e oznacza─ç, ┼╝e dziewczyna lub ch┼éopak jest pod wp┼éywem ┼Ťrodk├│w odurzaj─ůcych. Powiniene┼Ť wiedzie─ç, ┼╝e osoba w takim stanie jest nara┼╝ona na wypadki, urazy, mo┼╝e sta─ç si─Ö ofiar─ů kradzie┼╝y, napa┼Ťci itp. Nie powinna by─ç sama.

 Co robić ?

  • je┼╝eli wiesz, ┼╝e kto┼Ť u┼╝ywa narkotyk├│w - powiadom doros┼é─ů osob─Ö, do kt├│rej masz zaufanie i wiesz, ┼╝e b─Ödzie wiedzia┼éa, co zrobi─ç;
  • nie bierz na swoje sumienie zatajenia informacji, ┼╝e kto┼Ť bierze narkotyki. Dla dobra kole┼╝anki lub kolegi, nawet wbrew jej, czy jego woli, powiedz od razu rodzicom, zaufanemu nauczycielowi lub pedagogowi szkolnemu. Nie zwlekaj. B─Öd─ůc pod wp┼éywem ┼Ťrodka odurzaj─ůcego, mo┼╝e sobie lub innym ludziom wyrz─ůdzi─ç krzywd─Ö ;
  • nie pomagaj w zdobywaniu narkotyk├│w - zaszkodzisz kole┼╝ance czy koledze, a sam z┼éamiesz prawo;
  • nie po┼╝yczaj osobie bior─ůcej pieni─Ödzy, bo mo┼╝e przeznaczy─ç je na narkotyki;
  • nie wierz zapewnieniu bior─ůcego, ┼╝e zawsze mo┼╝esz przesta─ç;
  • dowiedz si─Ö, gdzie mo┼╝na znale┼║─ç pomoc psychologa, poradni─Ö leczenia uzale┼╝nie┼ä, punkt konsultacyjny. Zapisz t─Ö informacj─Ö na kartce i daj osobie, kt├│ra bierze.

Pamiętaj! Zażycie przez ucznia narkotyku nie musi oznaczać, że będzie on za to usunięty ze szkoły. Wychowawca może zaproponować mu umowę: zostajesz w szkole, ale zachowujesz abstynencję, uczysz się, nie wagarujesz i chodzisz do terapeuty.

Je┼Ťli kto┼Ť handluje...

Osoba, kt├│ra sprzedaje narkotyki lub cz─Östuje nimi innych, ┼éamie prawo. Niezale┼╝nie od sytuacji, w kt├│rej si─Ö to dzieje, jest to przest─Öpstwo, kt├│re jest ┼Ťcigane przez policj─Ö. Posiadanie narkotyk├│w jest nielegalne! Informacje o handlu i nak┼éanianiu do brania powinny dotrze─ç do osoby doros┼éej, kt├│rej ufasz i kt├│ra b─Ödzie wiedzia┼éa, jak dalej post─ůpi─ç. Te informacje mog─ů by─ç potrzebne policji w prowadzeniu dzia┼éa┼ä operacyjnych. Zachowaj jednak ostro┼╝no┼Ť─ç, nie nag┼éa┼Ťniaj tego, co powiedzia┼ée┼Ť. Uwa┼╝aj handlarze narkotyk├│w s─ů lud┼║mi bezwzgl─Ödnymi.

Pami─Ötaj! Nie istnieje bezpieczne branie narkotyk├│w. W ka┼╝dym narkotyku znajduje si─Ö aktywna substancja, kt├│ra stopniowo w┼é─ůcza si─Ö w metabolizm kom├│rkowy. Powoduje to uruchomienie procesu uzale┼╝nienia. To, ┼╝e kto┼Ť potrzebuje narkotyku, aby znowu czu─ç si─Ö dobrze, mo┼╝e oznacza─ç uzale┼╝nienie.

Pierwsza porcja narkotyku zwykle nic nie kosztuje, nast─Öpna wymaga zdobycia pieni─Ödzy, kontakt├│w z dealerami, ukrywania tego, co si─Ö robi. Si─Ögaj─ůc po narkotyk, ryzykuje si─Ö zwi─ůzanie ze ┼Ťrodowiskiem ludzi bior─ůcych i przest─Öpcami handluj─ůcymi narkotykami.

Skip to content